Joost de Vries over de Nederlandse roman

In de Groene Amsterdammer van 6 maart 2014 schrijft Joost de Vries een artikel over de Grote Amerikaanse Roman en de vraag of er ook een Grote Nederlandse Roman bestaat. Met zijn analyse van de eerste kan ik het niet helemaal eens zijn. Na het noemen van titels als Moby-Dick en Underworld komt De Vries tot de volgende conclusie:

Alchemie

Een column uitgesproken op 8 november 2013, bij de Raamsteeg2 Late Night Show met als thema "Science & Magic".

Wetenschap en magie zijn allebei middelen om de wereld te begrijpen en te veranderen. Toch zien wij ze niet als twee elkaar aanvullende middelen, zoals de auto en de fiets wel elkaar aanvullende middelen van vervoer zijn. Eerder zijn wetenschap en magie voor ons tegengestelden: een wetenschapper kan zich onmogelijk met magie bezig houden, en wie thuis aan de slag gaat met pentagrammen en toverspreuken verwerpt kennelijk het wetenschappelijke beeld van de wereld. Aan het wetenschappelijke en het magische denken liggen zodanig andere ideeën ten grondslag, dat ze onmogelijk met elkaar te verenigen zijn.

Vampiers

Een column uitgesproken op 31 oktober 2013, bij de Raamsteeg2 Late Night Show met als thema "Halloween Science Horror".

In de oudste volkslegendes treedt de vampier op als een afschrikwekkend monsters, een rottend lijk dat 's nachts uit een graf kruipt om de mensen het leven zuur te maken. Maar dat is niet het beeld dat onze cultuur heeft gegrepen. Neem Dracula: een Oost-Europese graaf die een groots kasteel bewoont en zich zonder moeite beweegt in de hoogste kringen van Londen. Neem Interview with the Vampire, waar de vampiers gespeeld worden door Brad Pitt en Tom Cruise. Je kan van Pitt en Cruise vinden wat je wilt, maar op een rottend stuk vlees lijken ze niet.

De horizon

Een column uitgesproken op 20 september 2013, bij de Raamsteeg2 Late Night Show met als thema "de horizon". Ook gefilmd, vanaf 58 minuten.

De horizon lijkt het simpelste wat er is. Enkel een lijn, en dan niet eens onder een verrassende en steeds andere hoek maar altijd hetzelfde, altijd, wel, horizontaal.

Piëta

De tumor woekert in mijn brein
jij bent nog zó onaf
dit ziekbed zal mijn tombe zijn
mijn baarmoeder jouw graf

mijn lichaam is te moe voor smart
wij mensen zijn zo teer
en ondoorgrondelijk en hard
de wegen van de Heer

George Eliot, "Middlemarch" (1872)

Zonder twijfel behoort Middlemarch tot de beste romans die ik gelezen heb; en van die allergrootsten is het misschien het meest van allemaal een roman. Het boek bevat psychologische diepgang en zich ontwikkelde personages; een schets van de samenleving en welke invloed deze heeft op de individuen; een groot aantal personen en bijbehorende verhaallijnen, die zich vertakken en op allerlei manieren bij elkaar komen; en het zet dit alles in voor het doel van serieuze morele reflectie.

John Crowley, "The Deep" (1975)

Stel dat de mensen aan god zouden vragen een nieuwe wereld te scheppen -- hoe zou die wereld eruit zien? John Crowleys debuutroman The Deep geeft een weinig positief antwoord. Dit is wat de hoofdpersoon, de aseksuele "Visitor," aan het eind van het boek leert van het oeroude wezen Leviathan:

He granted their desire.

What was their desire?

Popper, Middlemarch and falsifiability

Karl Popper (1902-1994) has become famous with his claim that the difference between science and pseudo-science is that scientific theories are falsifiable (and scientists actually try to falsify these theories) whereas pseudo-scientific theories are unfalsifiable. The very idea of falsifiability has become thoroughly linked with Popper's name; and one might be tempted to believe that he has invented it.

Vertaling van Leonard Cohen, "Bird on the Wire" (1968)

Vind hier het origineel. Uiteraard vertaald met als doel zingbaar te zijn op de oorspronkelijke melodie.

Als een spreeuw op een draad
als een dronkenlap lallend op straat
heb ik geprobeerd vrij te zijn.
Als een worm aan een haak
als een ridder die vecht met een draak
verbeet ik voor jou al mijn pijn.

J. M. A. Biesheuvel, "Een overtollig mens" (1988)

Een overtollig mens is het boekenweekgeschenk van 1988, en dus een dun bundeltje. Het bevat de verhalen Een overtollig mens, Een Job van onze tijd, De lezing, De klok en Hoe bestaat het!

Syndicate content