Victor Gijsbers's Site - Philosophy, literature, interactive fiction, and more.

Weinig schrijvers zijn zo lastig samen te vatten als Harold Bloom, wat tegelijkertijd zijn speciale charme en zijn grootste zwakheid aanduidt. Blooms boeken, en zeker zijn latere boeken, zijn geen doorwrochte analyses, geen verhalen met kop en staart, en zeker geen series argumenten die naar duidelijke conclusies toewerken. Het zijn teksten vol zijwegen, waar elke inval een plaats lijkt te hebben gekregen en waar geen meesterplan aan vooraf is gegaan of zelfs maar na afloop aan toe is gevoegd. Bloom is nooit saai; maar hij is altijd warrig. Waarom hem dan toch lezen?

Volgens Bloom is de ware vraag van de canon deze:

What shall the individual who still desires to read attempt to read, this late in history? (p. 15)

en hij wijst erop dat een leven niet meer lang genoeg is om alles te lezen wat zeer goed is in de Westerse traditie. Daar zit natuurlijk veel in; als lezers moeten wij uiterst selectief zijn. Het probleem van een slecht boek is niet dat het moreel verwerpelijk is om een slecht boek te schrijven of te lezen, maar dat het lezen van dat slechte boek het onmogelijk maakt om een (zij het onbepaald) goed boek te lezen.

Je wordt bij Harold Bloom altijd een beetje moe van zijn eindeloze klachten over de "Resenters", dat wil zeggen, die literatuurcritici die denken dat het belangrijker is dat een boek "sociaal relevant", "moreel goed" of "geschreven door een vrouw" is, dan dat het boek goed is. Die klachten zijn ongetwijfeld terecht, maar wat maakt mij de toestand op de Amerikaanse universiteit uit?

Ik zal bij dit blog, wanneer ik over boeken schrijf, de vier tijdperken die Harold Bloom gebruikt in zijn The Western Canon hanteren. Het theocratische tijdperk is alles vóór Dante--de eerste post, over Homeros, valt daar dus in. Het aristocratische tijdperk loopt van Dante tot en met Goethe; het democratische tijdperk van Goethe tot het begin van de twintigste eeuw; en daarna komen we in het chaotische tijdperk.

Waarom? Ik weet niet of ik Blooms interpretatie van Vico nu zo serieus wil nemen, maar het zijn wel mooie categorieën en het brengt net iets meer orde aan.